Rano przywitało mnie słoneczko,
w powietrzu czuć lato, każdy chce dobrze wyglądać i tryskać zdrowiem.
Stąd pomysł na dzisiejszy post, WITAMINY. Temat, który może pojawić się na maturze,
przyjemny, uświadamiający, dający inspiracje.
ADEK - Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach
Chcąc zwiększyć przyswajalność tych witamin, warto łączyć produkty bogate w te substancje ze zdrowymi tłuszczami zawartymi np. w orzechach.
Witamina A
- Zapewnia prawidłowe funkcjonowanie nabłonków i gruczołów, prawidłowe widzenie, wzrost kości i szkliwa.
AWITAMINOZA - kurza ślepota=ślepota zmierzchowa, suchość spojówki i rogówki, łuszczenie skóry.
HIPERWITAMINOZA - demineralizacja kości,owrzodzenie skóry, zaburzenie pracy serca i nerek
Retinol powstaje z prowitaminy, czyli karotenu, który zawierają
marchewki - polski i tani produkt, który można wykorzystać do soków, koktajli, sałatek. Wielu dietetyków poleca zastępowanie przekąsek surowymi marchewkami pokrojonymi w słupki.
Kolejnym warzywem bogatym w witaminę A jest
pietruszka. Proponuje wam koktajl z natki pietruszki, pomarańczy i grejpfruta, lub jabłka.
Witamina D
- Wzmaga wchłanianie wapnia i fosforu i wpływa na odkładanie się tych pierwiastków w kościach i zębach.
AWITAMINOZA - krzywica u dzieci, osteoporoza u dorosłych
HIPERWITAMINOZA - nudności, bóle głowy, odkładanie się wapnia
Witamina D powstaje pod wpływem UV z prowitaminy, dlatego w naszym klimacie w okresie jesienno-zimowym osobom nie przebywającym na słońcu zaleca się suplementacje. Najlepiej skonsultować to z lekarzem, by być pewnym, że sobie nie szkodzimy. Na szczęście mamy lato, więc chwilowo nie trzeba się martwić. :)
Najwięcej witaminy D zawierają tłuste
ryby morskie (węgorz, łosoś). Spore ilości zawiera też makrela, jaja i mleko.
Witamina E
- Jest antyutleniaczem, wzmacnia ściany naczyń i gwarantuje prawidłową pracę mięśni.
AWITAMINOZA - podatność na czynniki rakotwórcze, osłabienie i zanik mięśni, niedokrwistość.
HIPERWITAMINOZA - zmęczeniu, bóle głowy, osłabienie mięśni
Źródło to
oleje roślinne,
seler naciowy i kiełki.
Spore ilości witaminy E zawiera także obecny hit żywieniowy, czyli
szałwia hiszpańska - chia.
Nasiona są bogate w witaminę E, B1 i B3, oraz w kwasy tłuszczowe Omega 3 i Omega 6. Polecam je na śniadanie, szczególnie ugotowane na mleku kokosowym.
Witamina K
- Gwarantuje prawidłowy proces krzepnięcia.
AWITAMINOZA - krwawienie z nosa, dziąseł i jelit, długi czas wytwarzania skrzepu
HIPERWITAMINOZA - rozpad krwinek czerwonych
Witaminę K zawiera
jarmuż, który przeżywa ostatnio swoją "drugą młodość", prażony, duszony, bądź surowy w koktajlu, prosty, dostępny, smaczny.
Witaminy rozpuszczalne w wodzie, B, PP, H, C
Witamina B1
- Zapewnia właściwe funkcjonowanie układu nerwowego, wpływa na metabolizm węglowodanów i tłuszczów.
AWITAMINOZA - choroba beri-beri
Witaminę tę zawierają
otręby, kasza jaglana, rośliny strączkowe, burak, pieczywo pełnoziarniste.
Jednym z moich ulubionych śniadań jest jaglanka kokosowa, czyli kasza ugotowana na mleku krowim z dodatkiem wiórek kokosowych, bądź na mleku koksowym.
Witamina B2
- Ma rolę w syntezie hemoglobiny i jest składnikiem FAD
AWITAMINOZA - zajady, stany zapalne skóry i błoń śluzowych
Ryboflawinę znajdziemy w
wątrobie, dziczyźnie i jajach.
Niacyna - witamina PP
- Jest składnikiem NADH i NADPH, odgrywa rolę we właściwym funkcjonowaniu układu pokarmowego i nerwowego.
AWITAMINOZA - pelagra, czyli biegunki, oraz zaczerwienie i pękanie skóry
Główne źródło to
orzeszki ziemne i otręby pszenne.
Witamina B6
- Jest niezbędna do syntezy hemu, gwarantuje zaopatrywanie komórki w glukozę.
AWITAMINOZA - depresja i objawy anemii
Znajduje się w
czerwonej papryce i
kaszy gryczanej.
Witamina H - biotyna
- Wpływa na prawidłowy stan skóry i włosów, chroni przed łojotokiem.
AWITAMINOZA - zmiany skórne, wypadanie włosów.
Występuje w żółtku jaj,
grochu, drożdżach i otrębach.
Witamina C
- Jest antyutleniaczem, ułatwia wchłanianie żelaza, zwiększa odporność.
AWITAMINOZA - szkorbut, czyli owrzodzenie i krwawienie dziąseł, wypadanie zębów, niska odporność.
Źródłem kwasu askorbinowego są
warzywa kapustne, czarna porzeczka, dzika róża i
cytryny, Także latem nie rozstajemy się z wodą z sokiem świeżej cytryny. :)
Smacznie i zdrowo(prawie :) ), czyli koktajl truskawkowy i sernik na zimno.
Każdy ma ochotę czasem zgrzeszyć, starajmy się, aby i tym podarować organizmowi witaminki. :)
Notatki na podstawie:
,,Biologia - Campbell Neil A., Reece Jane B.", ,,Biologia na czasie 2" - Nowa Era, www.poradnikzdrowie.pl
ZADANIA ( na podstawie książki ,
,Biologia, trening przed maturą" B. Bukały i własnej inwencji :) )
1.Dlaczego ciemne pieczywo jest zdrowsze od białego ?
2.Niedobór których witamin wywołuje wskazane objawy?
a) pękanie kącików ust
b)częste stany zapalne naskórka
3.Wybierz zdanie prawdziwe:
a) Kurza ślepota jest spowodowana nadmiernym spożywaniem węglowodanów prostych.
b) Krzywica jest spowodowana m.in. zmniejszonym wchłanianiem wapnia i fosforu.
c) Zajady dotyczą tylko osób dorosłych.
d) Jedząc mało wit. K narażamy się na zwiększony rozpad krwinek czerwonych.
4. Ania od dłuższego czasu zauważa na swojej skórze zaczerwienia i pęknięcia, wczoraj doszły do tego biegunki. Niedobór jakiej witaminy może być przyczyną tej choroby ?
5. Witamina K gwarantuje prawidłowy proces krzepnięcia krwi, jak zwiększyć przyswajalność tej witaminy?
ODPOWIEDZI:
1. Ciemne pieczywo to źródło witaminy B1.
2. a)B2, b) A
3. b)
4. PP
5. Jeść produkty bogate w witaminę K z tłuszczami w postaci np. orzechów.
Morela692 :)
